Special TET বনাম LP/UP TET বনাম GT/PGT — পাৰ্থক্য কি?
চমু উত্তৰ: Special TET হৈছে Bodo, Garo, Manipuri আৰু Hmar মাধ্যমৰ LP/UP পদৰ বাবে বিশেষভাৱে পৰিচালিত এক পৃথক Eligibility Test (RTE Act 2009 ৰ Section 23 অনুযায়ী)। সাধাৰণ LP/UP TET সকলো মাধ্যমৰ Lower Primary (Class I-V) আৰু Upper Primary (Class VI-VIII) পদৰ বাবে নিয়মীয়া বাৰ্ষিক Eligibility Test। আনহাতে GT/PGT (TCR) হৈছে মাধ্যমিক (Class 9-10) আৰু উচ্চ মাধ্যমিক (Class 11-12) স্তৰৰ Graduate/Post-Graduate Teacher পদৰ বাবে সংযুক্ত TET-cum-Recruitment Test, য'ত TET আৰু Recruitment একেলগে হয়। তিনিওটাৰে যোগ্যতা, পেটাৰ্ণ আৰু নম্বৰ বিভাজন সম্পূৰ্ণৰূপে পৃথক — বিতংভাৱে তলত চাওক।
এই প্ৰবন্ধত কি কি আছে (Table of Contents)
অসমত স্কুলীয়া শিক্ষক নিযুক্তিৰ বাবে মূলতঃ তিনিটা পৃথক পৰীক্ষাৰ নাম বাৰে বাৰে শুনা যায় — Special TET, LP/UP TET আৰু GT/PGT। বহুতো প্ৰাৰ্থীয়ে এই তিনিওটাক একে বুলি ভাবি বিভ্ৰান্ত হয়, ফলত ভুল পৰীক্ষাৰ বাবে প্ৰস্তুতি লৈ সময় নষ্ট কৰে। এই প্ৰবন্ধত আমি স্তৰ, যোগ্যতা, পৰীক্ষা পেটাৰ্ণ আৰু নিযুক্তি প্ৰক্ৰিয়াৰ ভিত্তিত তিনিওটা পৰীক্ষাৰ সম্পূৰ্ণ পাৰ্থক্য বিশদভাৱে বুজাই দিছোঁ, যাতে আপুনি নিজৰ যোগ্যতা অনুযায়ী শুদ্ধ পথ বাছি ল'ব পাৰে।
১. Special TET কি? সম্পূৰ্ণ বিৱৰণ
Special Assam Teacher Eligibility Test (Special TET) হৈছে অসম চৰকাৰৰ শিক্ষা বিভাগে Bodo, Garo, Manipuri আৰু Hmar মাধ্যমৰ Lower Primary (LP) আৰু Upper Primary (UP) স্তৰৰ শিক্ষক ঘাটতি পূৰণৰ বাবে RTE Act, 2009-ৰ Section 23-ৰ অধীনত পৰিচালনা কৰা এক বিশেষ Eligibility Test। ইয়াক State Level Empowered Committee, TET, Govt. of Assam-এ ASSEB, Div-I (পূৰ্বতে SEBA)-ৰ জৰিয়তে পৰিচালনা কৰে।
- স্তৰ: Paper I – Lower Primary (Class I-V), Paper II – Upper Primary (Class VI-VIII)
- মাধ্যম: কেৱল Bodo, Garo, Manipuri আৰু Hmar মাধ্যম
- পেটাৰ্ণ: OMR ভিত্তিক, প্ৰতিখন Paper-ত ১৫০টা MCQ, কোনো Negative Marking নাই
- Qualifying Marks: ৯০/১৫০ (৬০%); SC/ST(Hills)/ST(Plain)/OBC/MOBC/PWD-ৰ বাবে ৫% ৰিলেক্সেচনেৰে ৮৩/১৫০ (৫৫%)
- Validity: TET Certificate লাইফটাইম ভেলিড
২০২৬ চনৰ Special TET-ৰ বিজ্ঞাপন ৭ জানুৱাৰী ২০২৬-ত আৱেদন আৰম্ভ হৈ, পৰীক্ষা ২৮ জুন ২০২৬-ত অনুষ্ঠিত হৈছিল। এই পৰীক্ষাৰ বিষয়ে সৰকাৰী তথ্যৰ বাবে আপুনি SCERT Assam-ৰ Official Advertisement আৰু Samagra Shiksha Axom-ৰ Corrigendum চাব পাৰে।
২. সাধাৰণ LP/UP TET কি?
সাধাৰণ Assam TET (LP/UP) হৈছে সকলো মাধ্যম (অসমীয়া, বাংলা, হিন্দী, ইংৰাজী আদি)-ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে নিয়মীয়াকৈ পৰিচালিত এক eligibility test, যিয়ে Lower Primary আৰু Upper Primary স্তৰৰ শিক্ষক পদৰ বাবে ন্যূনতম যোগ্যতা নিৰ্ধাৰণ কৰে। ইয়াৰ পেটাৰ্ণ Special TET-ৰ সৈতে প্ৰায় একে (Paper I আৰু Paper II, OMR-ভিত্তিক MCQ), কিন্তু ইয়াত কোনো মাধ্যম-ভিত্তিক সীমাবদ্ধতা নাই।
উল্লেখযোগ্য বিষয় হৈছে — LP/UP পদৰ বাবে বৰ্তমান পৃথক Recruitment Exam নাই। মেৰিট লিষ্ট প্ৰস্তুত হয় TET নম্বৰ (৮০%), HSLC (৫%), Graduation (১০%) আৰু D.El.Ed (৫%)-ৰ ভিত্তিত। অৰ্থাৎ, TET পাছ কৰাটোৱেই যথেষ্ট নহয় — TET-ত পোৱা নম্বৰেই আপোনাৰ নিযুক্তিৰ মেৰিটত সিধা প্ৰভাৱ পেলায়।
৩. GT/PGT (TET cum Recruitment Test / TCR) কি?
GT (Graduate Teacher) আৰু PGT (Post Graduate Teacher) পদ মাধ্যমিক (Class 9-10) আৰু উচ্চ মাধ্যমিক (Class 11-12)ৰ বাবে, আৰু ই TET cum Recruitment Test (TCR)ৰ জৰিয়তে পৰিচালিত হয়। ইয়াৰ অৰ্থ — TET আৰু Recruitment Exam পৃথক নহয়, এটাই পৰীক্ষা উভয় উদ্দেশ্য পূৰণ কৰে।
- মুঠ নম্বৰ: ১৪০ (Pedagogy ৫০, Assam ও ইয়াৰ জনগণ ৩৫, General English ৩০, General Mathematics ১৫, GS ও Current Affairs ১০)
- ন্যূনতম যোগ্যতা: GT-ৰ বাবে সম্পৰ্কীয় বিষয়ত Graduation + B.Ed; PGT-ৰ বাবে Post-Graduation + B.Ed (দুয়োটাতে B.Ed বাধ্যতামূলক)
- ভাষা: প্ৰশ্নকাকত ইংৰাজী আৰু অসমীয়া দুয়ো ভাষাতে উপলব্ধ
- Negative Marking: নাই
- মেৰিট: লিখিত পৰীক্ষাৰ নম্বৰৰ ভিত্তিত, অতিৰিক্ত অভিজ্ঞতা/NCC/Sports-ৰ বাবে ৫-১০ নম্বৰলৈ যোগ হ'ব পাৰে
GT/PGT-ৰ সম্পূৰ্ণ পাঠ্যক্ৰম, TCR 2.0 পেটাৰ্ণ আৰু বিষয়ভিত্তিক নম্বৰ বিভাজনৰ বাবে আমাৰ বিস্তাৰিত গাইড পঢ়ক: Assam GT PGT TET 2026 সম্পূৰ্ণ সিলেবাছ (TCR 2.0)।
🚀 GT/PGT, LP/UP আৰু Special TET — তিনিওটাৰে বাবে Free Mock Test আৰু Daily Practice আজিয়েই আৰম্ভ কৰক।
✅ Free Registration কৰক৪. Special TET বনাম LP/UP TET বনাম GT/PGT — তুলনামূলক তালিকা
| বিষয় | Special TET | LP/UP TET (সাধাৰণ) | GT/PGT (TCR) |
|---|---|---|---|
| শ্ৰেণী স্তৰ | Class I-VIII (LP/UP) | Class I-VIII (LP/UP) | Class 9-12 (মাধ্যমিক/উচ্চ মাধ্যমিক) |
| মাধ্যম | Bodo, Garo, Manipuri, Hmar | সকলো মাধ্যম | সকলো মাধ্যম |
| পৰিচালনা সংস্থা | State Level Empowered Committee, TET (ASSEB Div-I) | ASSEB Div-I (SEBA) | Directorate of Secondary Education, Assam |
| ন্যূনতম যোগ্যতা | Sr. Secondary + D.El.Ed / B.El.Ed (LP); Graduation + D.El.Ed / B.Ed (UP) | Sr. Secondary + D.El.Ed (LP); Graduation + D.El.Ed / B.Ed (UP) | Graduation + B.Ed (GT); Post-Graduation + B.Ed (PGT) |
| পৰীক্ষাৰ ধৰণ | কেৱল Eligibility Test | কেৱল Eligibility Test | Eligibility + Recruitment একেলগে (TCR) |
| মুঠ নম্বৰ | ১৫০ (প্ৰতি Paper) | ১৫০ (প্ৰতি Paper) | ১৪০ (মুঠ) |
| Negative Marking | নাই | নাই | নাই |
| Certificate Validity | Lifetime | Lifetime | প্ৰযোজ্য নহয় (সিধা Recruitment) |
| নিযুক্তি প্ৰক্ৰিয়া | TET (৮০%) + HSLC/Grad/D.El.Ed মেৰিট | TET (৮০%) + HSLC/Grad/D.El.Ed মেৰিট | TCR লিখিত নম্বৰৰ ভিত্তিত সিধা মেৰিট লিষ্ট |
*উপৰোক্ত তথ্য সাম্প্ৰতিক সৰকাৰী বিজ্ঞাপনৰ ভিত্তিত সংকলিত। নিয়ম-নীতি সময়ে সময়ে পৰিৱৰ্তন হ'ব পাৰে, সেয়েহে চূড়ান্ত আৱেদনৰ আগতে সদায় সৰকাৰী ৱেবছাইট নিশ্চিত কৰক।
৫. যোগ্যতাৰ বিস্তাৰিত পাৰ্থক্য
Special TET আৰু LP/UP TET-ৰ যোগ্যতা (LP স্তৰ)
- Senior Secondary (৫০% নম্বৰ) + 2-বছৰীয়া D.El.Ed, বা
- Senior Secondary (৫০%) + 4-বছৰীয়া B.El.Ed, বা
- Senior Secondary (৫০%) + 2-বছৰীয়া Diploma in Special Education, বা
- Graduation + 2-বছৰীয়া D.El.Ed
UP স্তৰৰ যোগ্যতা
- Graduation + 2-বছৰীয়া D.El.Ed, বা
- Graduation (৫০%) + B.Ed, বা
- Post-Graduation (৫৫%) + 3-বছৰীয়া Integrated B.Ed-M.Ed, বা
- Senior Secondary (৫০%) + 4-বছৰীয়া B.El.Ed / BA-BSc
GT/PGT-ৰ যোগ্যতা
- GT: সম্পৰ্কীয় বিষয়ত Graduation + B.Ed
- PGT: সম্পৰ্কীয় বিষয়ত Post-Graduation + B.Ed
- দুয়োটা পদৰ বাবেই TET Qualify কৰাটো নিযুক্তিৰ বাবে বাধ্যতামূলক
সম্পূৰ্ণ যোগ্যতা, বয়সসীমা আৰু Selection Process-ৰ বাবে পঢ়ক: Assam TET cum GT PGT Exam 2026 — Eligibility ও Salary সম্পূৰ্ণ গাইড।
৬. পৰীক্ষা পেটাৰ্ণ আৰু নম্বৰ বিভাজন
তিনিওটা পৰীক্ষাতে Pedagogy/Child Development আৰু Assam GK/Current Affairs অংশ সাধাৰণ, কিন্তু নম্বৰ বিভাজন আৰু বিষয়ভিত্তিক গভীৰতা পৃথক। GT/PGT-ত অতিৰিক্তভাৱে আপোনাৰ Honours বিষয়ৰ ওপৰত গভীৰ প্ৰশ্ন থাকে, আনহাতে LP/UP আৰু Special TET-ত CDP (Child Development & Pedagogy), ভাষা আৰু গণিত/পৰিৱেশ অধ্যয়নৰ ওপৰত বেছি গুৰুত্ব দিয়া হয়।
🟦 Special TET
- Paper I/II — ১৫০ MCQ
- CDP, Language I & II, Maths/EVS
- মাধ্যম-নিৰ্দিষ্ট ভাষা অংশ
🟧 LP/UP TET
- Paper I/II — ১৫০ MCQ
- CDP, Language I & II, Maths/EVS
- সকলো মাধ্যমৰ বাবে অভিন্ন পেটাৰ্ণ
🟩 GT/PGT (TCR)
- মুঠ ১৪০ নম্বৰ
- Pedagogy ৫০, Assam ৩৫, English ৩০, Maths ১৫, GS ১০
- বিষয়ভিত্তিক গভীৰ প্ৰশ্ন
৭. কোনজনে কোনটো পৰীক্ষা দিব লাগে?
- ✅ যদি আপুনি Bodo, Garo, Manipuri বা Hmar মাধ্যমৰ প্ৰাৰ্থী আৰু D.El.Ed/B.El.Ed যোগ্যতা আছে → Special TET দিয়ক।
- ✅ যদি আপুনি যিকোনো মাধ্যমৰ D.El.Ed/B.Ed যোগ্যতাসম্পন্ন আৰু LP/UP শিক্ষক হ'ব বিচাৰে → সাধাৰণ LP/UP TET দিয়ক।
- ✅ যদি আপোনাৰ Graduation + B.Ed আছে আৰু মাধ্যমিক স্কুলত পঢ়াব বিচাৰে → GT (TCR) দিয়ক।
- ✅ যদি আপোনাৰ Post-Graduation + B.Ed আছে আৰু উচ্চ মাধ্যমিকত পঢ়াব বিচাৰে → PGT (TCR) দিয়ক।
৮. প্ৰস্তুতিৰ কৌশল আৰু Mock Test
তিনিওটা পৰীক্ষাৰে ক্ষেত্ৰতে Pedagogy আৰু CDP এটা common scoring section, সেয়েহে ইয়াক প্ৰথমে শক্তিশালী কৰক। তাৰ পিছত নিজৰ Target Exam অনুযায়ী বিষয়ভিত্তিক গভীৰতা বঢ়াওক। প্ৰতিদিনে অন্তত এটা Full-length Mock Test দিয়াৰ অভ্যাস কৰক, ভুল প্ৰশ্নবোৰ Analyse কৰক আৰু দুৰ্বল বিষয় চিহ্নিত কৰি Revision কৰক।
- 📘 Pedagogy আৰু CDP-ৰ ধাৰণা স্পষ্ট কৰক (Piaget, Vygotsky, Kohlberg, Gardner, Bandura)
- 📗 Assam GK আৰু Current Affairs প্ৰতিদিনে আপডেইট ৰাখক
- 📙 GT/PGT-ৰ বাবে নিজৰ Honours বিষয়ৰ NCERT/Reference Book সংশোধন কৰক
- 📝 নিয়মীয়া Previous Year Question Paper Practice কৰক
- ⏱️ Timed Mock Test দি Speed ও Accuracy বঢ়াওক
ভাল Book List আৰু Subject-wise Strategy-ৰ বাবে পঢ়ক: Best Books for Assam TET cum GT PGT Exam 2026।
📊 প্ৰতিদিনৰ Score Track কৰক, Rank চাওক আৰু দুৰ্বল Topic চিনি লওক — সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া।
✅ এতিয়াই Free Registration কৰক৯. সঘনাই সোধা প্ৰশ্ন (FAQ)
Special TET আৰু সাধাৰণ LP/UP TET-ৰ মাজত মূল পাৰ্থক্য কি?
GT আৰু PGT-ৰ মাজত পাৰ্থক্য কি?
Special TET-ত কোনসকল প্ৰাৰ্থীয়ে বহিব পাৰে?
GT/PGT TET-ত B.Ed বাধ্যতামূলক নেকি?
LP/UP TET পাছ কৰাৰ পিছত পুনৰ Recruitment Exam দিব লাগেনে?
TET সাৰ্টিফিকেটৰ Validity কিমান দিন?
তিনিওটা পৰীক্ষাৰে প্ৰস্তুতি একেলগে কেনেকৈ কৰিব পাৰি?
১০. সম্পৰ্কিত প্ৰবন্ধ (পঢ়ি লাভান্বিত হওক)
সম্পৰ্কিত Test Series (আজিয়েই Practice আৰম্ভ কৰক)
Assam GT/PGT TET 2026 — Daily Mock Test Series
Pedagogy, Assam GK, English, Maths ও Current Affairs-ৰ Full-length Set, Daily New Test, Rank Analysis সহ।
➡️ Test Series চাওকAssam TET (LP/UP) Free Practice ও Notes
CDP, Language ও Maths/EVS-ৰ Topic-wise Free Test আৰু PDF Notes।
➡️ Free Registration কৰকAssam ADRE / APSC / Grade III & IV Test Series
GT/PGT ও TET Aspirant-সকলৰ বাবে অতিৰিক্ত Government Job প্ৰস্তুতিৰ Option।
➡️ ADRE গাইড পঢ়কসকলো Assam Exam-ৰ বাবে All-in-One Access
Special TET, LP/UP TET, GT/PGT, ADRE — সকলোবোৰৰ Test একে একাউণ্টত।
➡️ MyTestSeries.in Homepage🎓 আপোনাৰ Target যিয়েই নহওক — Special TET, LP/UP TET বা GT/PGT — আমাৰ Free Mock Test আৰু Daily Update-ৰে আজিয়েই প্ৰস্তুতি শক্তিশালী কৰক।
✅ Free Registration Form পূৰণ কৰক


